Tashi Mannox

Extras - Τεύχος 18

Το HeartbeatInk Tattoo Magazine είχε την τιμή να συναντήσει τον μοναδικό Βουδιστή καλλιγράφο Tashi Mannox, στην "σκιά" της Ακρόπολης. Τα mantras και η καλλιγραφία του Tashi έχουν χρησιμοποιηθεί σε πολυάριθμα tattoo μέχρι σήμερα. Μεταξύ πολλών άλλων, μας μίλησε για την ζωή μετά τα δεκαεπτά έτη στο μοναστήρι, για το "sacred tattoo camp", για την μόδα γύρω από τα θιβετιανά tattoo, για την αντίληψη περί tattoo στο Θιβέτ, καθώς και για την ελληνική καλλιγραφία.

Φωτογραφίες & συνέντευξη: Ινώ Μέη.

Homage Mudra‏
The below Tibetan text reads “to place ones hands at the heart in prayer Mudra” above which the word Namo meaning homage in ancient Wartu Sanskrit.
Chinese ink
and Japanese mineral paint on Hand made Spanish roundel paper, 49cm diameter, Tashi Mannox 2014.

Πώς εισήλθες στον κόσμο του tattoo;

Ο Xed le Head ήταν αυτός που γνώρισα αρχικά. Ήταν μέσω άλλων ανθρώπων που όλοι θεωρούσαν ότι πρέπει να γνωρίσω αυτόν τον τύπο που λέγεται Xed γιατί φαινόταν ότι έκανε mantras και πράγματα σε θιβετιανό στυλ. Κι όταν γνωριστήκαμε πραγματικά «δέσαμε». Αυτό ήταν στις αρχές των 00’s. O Xed άρχισε να εντάσσει κάποια κομμάτια από τη δουλειά μου στα δικά του σχέδια, τα οποία έκανε ήδη για χρόνια και μετά άρχισε να με συστήνει σε άλλους διακεκριμένους tattoo artists όπως ο Mike the Athens κι ο Jondix και μετά φυσικά αυτό απλά επεκτείνεται. Είναι πραγματικά αστείο, διότι ποτέ δεν φανταζόμουν ότι θα μπω στον κόσμο του tattoo. Δεν ήταν το πλάνο της ζωής μου, ξέρεις.

Από την άλλη αισθάνομαι, όχι ψεύτικος αλλά κατά κάποιον τρόπο «απατεώνας»,γιατί δεν είμαι tattooist αλλά ωστόσο είμαι πάρα πολύ αναμειγμένος μέσα σε αυτόν τον χώρο. Επειδή ο κόσμος πάντα ζητάει σχέδια μου, είτε θέλουν να τους μεταφράσω κάποιο mantra και τώρα φυσικά πολλοί διεθνείς tattoo artists επικοινωνούν μαζί μου, θέλουν να τσεκάρω και να διορθώσω κάποιο mantra κλπ., για το οποίο είμαι βασικά πολύ χαρούμενος να βοηθήσω. Όταν πρωτομπήκα στον κόσμο του tattoo, άρχισα να παρατηρώ ότι άλλοι tattooists θα κάνανε tattoo με θιβετιανά mantras αλλά δε γνώριζαν τι σήμαινε πραγματικά και μπορεί να το έβαζαν χωρίς σεβασμό, σε λάθος σημείο ή κάτι τέτοιο. Δηλαδή, είτε μου άρεσε είτε όχι, αυτό συνέβαινε. Έτσι το είδα σα μια ευκαιρία κάπως να βοηθήσω να επηρεαστούν τα πράγματα προς το σωστό τρόπο γιατί η θιβετιανή τέχνη είναι μια πνευματική τέχνη και η θιβετιανή γλώσσα και τα mantras που βασίζονται στα Σανσκριτικά είναι θεία, ιερά. Οπότε ήθελα κάπως να βοηθήσω  στην επίδραση του να χρησιμοπούνται τα πράγματα με το σωστό τρόπο, με σεβασμό, αντί να είναι απλά «διαλυμένα».

Έχω εμπλακεί αρκετά και στο χώρο της μόδας επίσης. Η Isabella Blow ετοίμαζε το βιβλίο για μια έκθεση με καπέλα του Philip Tracey κι έτσι μου ζήτησε να εικονογραφήσω ολόκληρο το βιβλίο με αγγλική καλλιγραφία κι ήταν αληθινά ένας απίστευτος άνθρωπος για να είσαι μαζί. Οπότε, αρχικά ενεπλάκην με τον avant-garde χώρο της μόδας και τον κόσμο του tattoo ταυτόχρονα.

Έχω την εντύπωση πως τελικά επέλεξες τον κόσμο του tattoo... 

Όχι, κάτα κάποιον τρόπο το tattoo επέλεξε εμένα στην πραγματικότητα (γελάει). Για όσο ο κόσμος  συνεχίσει να ζητάει τα σχέδια μου. Πιστεύω επίσης ότι το tattoo είναι λίγο πιο αληθινό.

Επομένως, η σχέση σου με το tattoo άρχισε κάπως τυχαία;

Ναι, κάπως «τραβήχτηκα» μέσα σ’ αυτό (γελάει). Υπάρχουν ορισμένοι αξιαγάπητοι άνθρωποι μέσα στον κόσμο του tattoo. Θυμάμαι να πηγαίνω στο Into You, τα παιδιά εκεί είναι πραγματικά καλά, και συνήθιζαν να λένε «Ω φίλε, έρχεται ο Tashi Mannox! Εσύ είσαι η αληθινή φάση, εμείς απλά υποκρινόμαστε» και συνήθιζα να αισθάνομαι πολύ άβολα γι’αυτό. Φυσικά στο Into You ήταν πρωτοπόροι. Ήταν οι πρώτοι που έκαναν αυτό το είδος “tattoo concept”, όχι απλά σχέδια για τατουάζ. Ήταν το όλο concept του στούντιο και του στησίματός του και φυσικά τα περισσότερα στούντιο ακολουθούν αυτό το μοτίβο στις μέρες μας. Ήταν μια τεράστια επίδραση. Ο Alex Binnie και το Into You προφανώς έφεραν το  tattoo παραδοσιακό μαγαζάκι των  γέρων ναυτικών στο σύγχρονο. Κι όπως γνωρίζετε το tattooing τώρα «καλπάζει», είναι τεράστιο!

Αυτό που απολαμβάνω στις μέρες μας είναι που υπάρχουν tattooists που δεν είναι πια «απλά» tattooists, είναι κανονικότατοι καλλιτέχνες και νομίζω ότι αυτό είναι πολύ σημαντικό. Άνθρωποι σαν τον Mike the Athens, ο οποίος και είναι εξαιρετικός καλλιτέχνης πέρα από το tattoo artist. Πάντα τον ενθαρρύνω να δημιουργεί και πάνω σε καμβά πέρα από το tattooing.  Προσωπικά, πιστεύω ότι είναι πολύ πιο ταλαντούχοι από εμένα διότι όχι μόνο δημιουργούν όμορφα σχέδια που εμπνέουν αλλά έπειτα πρέπει και να κρατάνε αυτό το δονούμενο μηχάνημα και να βάζουν μελάνι σε αυτό τον ελαστικό καμβά που λέγεται δέρμα. Πραγματικά τους θαυμάζω γι’αυτό, που έχουν αυτήν την ικανότητα.

Skull study "All things are impermanent and without self"‏.

Τι έκανες πρωτύτερα; Πώς και ασχολήθηκες με την καλλιγραφία;

Είχα ένα καλλιτεχνικό υπόβαθρο. Και οι δύο γονείς μου ήταν καλλιτέχνες, οπότε μεγάλωσα έτσι. Θα μπορούσες να πεις ότι η δημιουργικότητα είναι στο αίμα μου. Επίσης οι γονείς μου ήταν εναλλακτικοί τύποι, όχι ακριβώς χίπις, αλλά ήταν πολύ ανοικτόμυαλοι. Έτσι σαν παιδιά θα μας πήγαιναν για παράδειγμα διακοπές σε σπίτια Βουδιστών και τέτοια πράγματα, οπότε από πολύ μικρή ηλικία συνάντησα τους Θιβετιανούς Lamas και  πραγματικά με ενέπνευσαν σαν παιδί, γιατί ήταν προφανώς χαρούμενοι άνθρωποι, μακάριοι και πολύ ευγενικοί, συμπονετικοί, κι αυτό ήταν τεράστια έμπνευση για μένα.

Όταν έκλεισα τα είκοσι ένα, έγινα ο ίδιος Βουδιστής μοναχός κι αφιερώθηκα ολοκληρωτικά στο να μάθω όλα τα τελετουργικά, τις πρακτικές και τους διαλογισμούς κι όλα όσα έχουν να κάνουν με το να είσαι Θιβετιανός Βουδιστής μοναχός. Δούλευα σαν ειδικευόμενος στην παραδοσιακή θιβετιανή διακόσμηση ναού. Τότε ήταν που άρχισα επίσης να μαθαίνω την καλλιγραφία. Η δουλειά μου ήταν, με τον πολύ παλιό παραδοσιακό τρόπο, αυτή του γραφιά, που σημαίνει να αντιγράφεις αρχαία θιβετιανά χειρόγραφα λέξη προς λέξη. Κάτι που από μόνο του είναι σα διαλογισμός. Αυτός ήταν ο τομέας μου, η πειθαρχία μου κι έτσι έμαθα.΄Ετσι μαθαίνοντας αυτό και τις πρακτικές και τι σημαίνουν τα mantras και τις νοερές απεικονίσεις που υπήρχαν μέσα, όλα αυτά τα πράγματα μαζί ήταν πολύ «πλούσια». Σπούδασα κι εξασκήθηκα για δεκαεπτά χρόνια. Όταν τελείωσα ήταν μεγάλη απόφαση να αφήσω το μοναστήρι. Ήταν στο Ηνωμένο Βασίλειο, το πρώτο που ιδρύθηκε. Αλλά επίσης σπούδασα στην Ινδία, επισκέφθηκα το Θιβέτ κι άλλα μέρη. Όταν έφυγα - είμαι ακόμα Βουδιστής - σκέφτηκα «Τι θα κάνω με την καριέρα μου; Πρέπει να αρχίσω να κερδίζω λεφτά και να μπω στη βιοπάλη». Έτσι είπα «ας γίνω καλλιτέχνης, ας το δοκιμάσω». Και μετακόμισα στο Λονδίνο και ήταν περίπου μέσα σ’ενα χρόνο που γνώρισα τον Xed.

Εμφανίστηκες δηλαδή από το πουθενά στα τριαντα φεύγα σου;

Ναι, ήμουν τριάντα οκτώ, με τίποτα απολύτως στο βιογραφικό μου! Είναι τόσο αστείο, όταν είμαι σε μια τράπεζα και κάνουν πιστωτικό έλεγχο και δεν υπάρχει τίποτα εκεί και είναι σε φάση «που ήσουν;». Αλλά έχω την τέλεια δικαιολογία, ήμουν σε μοναστήρι! Είναι μια καλή ιστορία το ότι ήρθα από το μοναστήρι κι αρέσει αυτό στους ανθρώπους στον κόσμο της τέχνης. Είναι κάτι αυθεντικό και δεν επινοώ απλά πράγματα απ’το μυαλό μου.

Ναι, δεν είσαι «ποζεράς».

Όχι, είμαι ακόμα «ποζεράς» (γελάει)! Μου αρέσουν τα ρούχα και τα πράγματα μου. Αλλά το δικαιολογώ αυτό, λέω ότι το ανθρώπινο ον πρέπει να έχει αξιοπρέπεια για τον εαυτό του και πρέπει να έχει αυτοσεβασμό κι αυτοπεποίθηση. Γιατί προερχόμαστε από μια πολύτιμη ανθρώπινη γέννα κι είναι κάτι θαυμάσιο και μια φανταστική δυνατότητα. Έτσι αν όλοι έχουμε λίγο αυτοσεβασμό αυτό σημαίνει και σεβασμό για τους άλλους. Γιατί, αν δε σ΄ αρέσει ο εαυτός σου, δεν αγαπάς τον εαυτό σου, δεν μπορείς να συμπαθείς κανέναν άλλο. Μπορείς; Απλό.

Η βασική αλήθεια των πάντων είναι ότι θέλουμε να είμαστε ευτυχισμένοι και θέλουμε να είμαστε ελεύθεροι. Δεν μπορείς να διαφωνήσει κανείς μ’αυτό. Αλλά το πρόβλημα είναι πως οι άνθρωποι δε γνωρίζουν πώς να είναι ευτυχισμένοι, πώς να είναι ελεύθεροι και πάντοτε αναζητούν πράγματα, υλικά πράγματα για να τους κάνουν ευτυχισμένους. Όπως τα λεφτά και οι διάφορες διεγέρσεις.

Πάνω σε τι projects δουλεύεις αυτή τη στιγμή;

Αυτή τη στιγμή, είμαι έτοιμος να περάσω τους επόμενους κάνα δυο μήνες στο σπίτι μου, στο studio, χωρίς να ταξιδεύω, γιατί έχω προσκληθεί να εκδώσω ένα βιβλίο Θιβετιανής καλλιγραφίας. Θα είναι διάσημα αποφθέγματα από το Βούδα, πράγματα για να ανυψώνουν, πράγματα για να εμπνέουν. Κάποια θα είναι στα Θιβετιανά και κάποια σε μετάφραση. Ένας διάσημος φωτογράφος επίσης θα βάλει μέσα Βουδιστικές εικόνες. Είμαι στη διαδικασία να υπογράψω το συμβόλαιο. Μπορεί να εκδοθεί και να μεταφραστεί ελπίζω και στα Ελληνικά επίσης. Οπότε πρέπει πραγματικά να βάλω το κεφάλι μου κάτω. Έχω επίσης προσκληθεί να εκθέσω του χρόνου στο Μεξικό και στο Nέο Μεξικό. Ακόμα πρέπει να εκδώσω και τα δικά μου βιβλία. Εύχομαι να εκδόσω εγχειρίδια σχετικά με το πώς να γράφεις Θιβετινά σωστά. Υπάρχουν πολύ λίγα στο δυτικό κόσμο για να μάθεις Θιβετιανά.

Υπάρχουν άλλα άτομα στη Δύση που κάνουν αυτό που κάνεις;

Μάλλον όχι.

Για παράδειγμα, το Cryptik movement είναι σαν καλλιγραφία αλλά δε σημαίνει τίποτε, σωστά;

Ω, γνωρίζω αυτόν τον τύπο, τον καλλιτέχνη ονόματι Cryptik, πολύ ταλαντούχος άνθρωπος, αλλά η γλώσσα που γράφει είναι «προσποιητή γλώσσα», είναι κάπως επινοημένη κι είναι πολύ όμορφη. Όλη την ώρα άτομα επικοινωνούν μαζί μου με email δείχνοντας κομμάτια λέγοντας «μπορείς σε παρακαλώ να μεταφράσεις αυτό;» κι εγώ λέω «είναι ανοησίες, δε σημαίνει τίποτα». Είναι σίγουρα όμορφα, είναι πολύ ταλαντούχος, όχι μόνο στη δημιουργία αλλά και στο μάρκετινγκ. Αν αυτός ο τύπος όντως μάθαινε Σανσκριτικά  ή Θιβετινά θα ήταν απίστευτος.

Η εκμάθηση είναι σημαντική. Εσύ σπούδασες καλλιγραφία δεκαεπτά χρόνια. Κατάφερες να την «τελειοποιήσεις»;

Δε θα έλεγα ότι την τελειοποίησα. Πήρα μια καλή βάση. Για να είμαι ειλικρινής ακόμα επιθυμώ να την τελειοποιήσω.

Photo by Sam Webb.

Όσον αφορά το tattoo, ζητάνε τη δουλειά σου άνθρωποι μεμονωμένα ή tattoo artists;

Θα έλεγα περισσότερο άνθρωποι προσωπικά. Και tattoo artists μου ζητάνε. Άνθρωποι με προσεγγίζουν για σχέδια tattoo γιατί δεν είναι μόνο κάτι όμορφο πάνω στο δέρμα, θέλουν κάτι με σημασία κι αυθεντικό, να τους θυμίζει αυτή την ποιότητα, αυτές τις αξίες στη ζωή. Αυτό είναι ενδιαφέρον. Οπότε, είμαι αληθινά χαρούμενος να το παρέχω αυτό. Αν βοηθάει ανθρώπους να έχουν περισσότερη εσωτερική γαλήνη ή αυτές τις καλές αξίες στη ζωή, τότε είμαι περισσότερο από ευτυχής να βοηθήσω.

Ποια είναι η διαδικασία αν κάποιος επιθυμεί να χρησιμοποιήσει μερικά από τα mantras σου και την καλλιγραφία σου;

Κάποιες φορές επικοινωνούν μαζί μου και με ρωτάνε αν μπορούν να χρησιμοποιήσουν τη δουλειά μου και κάποιες φορές δε ρωτάνε, απλά παίρνουν (γελάει). Αλλά κάτα κάποιο τρόπο είναι ένα είδος κομπλιμέντου.

Είδα κάποια mantas στο website σου και είναι free για download.

Πώς μπορείς να το αστυνομεύσεις αυτό; Δεν μπορείς.

Και μετά πάλι υπάρχει πολλή αντιγραφή στον κόσμο του tattoo.

Οι tattooists αντιγράφουν ο ένας τον άλλο όλη την ώρα. Και στην τελική, σε σχέση με τα mantras, δε μου ανήκουν. Τα δημιουργώ με όμορφο τρόπο ούτως ώστε να είναι πολύ ξεκάθαρα, με συνοχή και σωστά, αλλά πέρα απ’αυτό δε μου ανήκουν.

Photo by Sam Webb.

Πώς βλέπεις αυτό που συμβαίνει τώρα στο χώρο του tattoo;

Πιστεύω ότι σε κάποιο σημείο θα φτάσει σε μια κορύφωση. Αναρωτιέμαι για πόσο καιρό τα θιβετιανά tattoo πρόκειται να είναι της μόδας. Διότι κάποια στιγμή θα πάψουν να είναι της μόδας. Αυτό είναι κάτι που συμβαίνει.

Πιστεύω ότι ο Yoni Zilber είναι άξιος αναφοράς. Ζει στην Αμερική κι είναι ο μόνος δυτικός tattooist που ξέρω ο οποίος μελετά το παραδοσιακό θιβετιανό tangkha painting κι έτσι είναι ικανός να το προσαρμόσει αυτό στα  tattoos πολύ πετυχημένα. Είναι το μόνο άτομο που μαθαίνει αυθεντικά και κάνει tattoo με αυτό. Είναι πολύ ενδιαφέρον. Στο παρελθόν δούλευε με τον Thomas Hooper, ο οποίος ανήκει στο ίδιο camp (σ.σ. σα να λέμε συνάφι). Μ’ αρέσει να το αποκαλω “the camp of sacred tattoo” εξαιτίας της χρήσης  των mantras κι όλων αυτού του είδους τα πράγματα.

Τι πιστεύεις για όλους αυτούς τους ανθρώπους που τους αρέσει η βουδιστική εικονογραφία και πάνε και κάνουν ιερά tattoos χωρίς να έχουν ιδέα; Είναι «βλασφημία»;

Η λέξη «βλασφημία» είναι σκληρή. Εξαρτάται τι κάνουν. Για παράδειγμα, το να παίρνεις κάτι που είναι αληθινά ιερό και να το κόβεις στη μέση ή να το βάζεις ανάποδα ή να το τοποθετείς στα οπίσθια κάποιου, τέτοια πράγματα δεν είναι και πολύ καλά. Αυτό είναι κάτι στο οποίο προσπαθώ να επηρεάσω με ωραίο τρόπο, χωρίς να είμαι υπερβολικά αυστηρός σχετικά μ’αυτό. Προσπαθώ να επηρεάσω με ωραίο τρόπο. Απλά να κάνω τους tattooists πιο συνειδητοποιημένους. Υπάρχει ένας κώδικας  σεβασμού που πρέπει να έχουμε με τις αρχαίες κουλτούρες και μ’ αυτές τις αρχαίες πνευματικές παραδόσεις που έχουν πάρει χιλιάδες χρόνια για να αναπτυχθούν. Μια αρχαία κουλτούρα μπορεί να καταστραφεί μέσα στη διάρκεια μιας μόνο ζωής αν δεν αντιμετωπιστεί σωστά. Οπότε έχουμε μιαν ευθύνη. Αλλά σίγουρα οι άνθρωποι παρασύρονται και θέλουν να κάνουν κάτι που να δείχνει ιερό, ξέρεις ένα κρανίο και μετά ένα mantra και κάπως να τα αναμείξουν μαζί. Υπάρχει μια τάση να το κάνουν αυτό κι όταν γίνεται σε υπερβολικό βαθμό, τότε τα αποδυναμώνει όλα και κάπως χάνει την αξία του. Αλλά, από μια άλλη οπτική δεν τους κατηγορώ γιατί κι αυτοί αναζητούν εξίσου την αλήθεια, εξίσου το «ιερό», αλλά δεν το φτάνουν ακριβώς. Βλέπουν απλά την επιφανειακή πλευρά, δε βλέπουν το βάθος του κι ίσως μια μέρα θα μυηθούν σ’αυτό και θα πουν «όλα αυτά τα πράγματα που επινοούσα, στην πραγματικότητα έχουν ένα νόημα» και θα αρχίσουν να ξυπνάνε.

Buddha Quote‏
As Buddha Said: “Aggressors can never be pacified through aggression,
True peace is only made through lovingkindness,
This is the truth of everlasting wellbeing” 
Tibetan Tsugtung script in Japanese mineral paint on heavy watercolour paper, Tashi Mannox 2015.

Πώς αντιλαμβάνονται και πώς αποδέχονται το tattoo οι Θιβετιανοί;

Αυτή είναι μια ενδιαφέρουσα ερώτηση. Φυσικά, δεν υπήρχε παράδοση του tattooing στο Θιβέτ με τον ίδιο τρόπο που την έχουμε εδώ στη Δύση. Παρομοίως, δεν υπήρχε ούτε art scene στο Θιβέτ, παρόλο που υπάρχει πολλή τέχνη. Δεν υπάρχουν γκαλερί κι εκθέσεις. Είναι μια διαφορετική κουλτούρα. Χρησιμοποιούν το tattoo σα μέρος της ιατρικής τους παράδοσης. Έτσι, κάποιες φορές, θα αναμείγνυαν μελάνι με συγκεκριμένα βότανα και θα έκαναν tattoo σε συγκεκριμένα σημεία, συνήθως σε σημεία βελονισμού για να διευκολύνουν τις θεραπευτικές ιδιότητες. Έτσι το έβλεπαν.

Υπήρχαν κάποια συγκεκριμένα μοτίβα που χρησιμοποιούσαν γι’ αυτό το θέμα;

Λοιπόν, η πρώτη μου εμπειρία ήταν με έναν από τους πρώτους μου δασκάλους διαλογσμού, έναν ηλικιωμένο lama από το ανατολικό Θιβέτ, έχει πεθάνει τώρα, τον Lama Thubten. Είχε ένα μικρό tattoo σβάστικα και πάντοτε το κοιτούσα κι ήμουν πολύ περίεργος. Έτσι μια μέρα τον ρώτησα «γιατί το έχεις αυτό»; Ήταν πολύ ντροπαλός με το tattoo του, όχι εξαιτίας του λανθασμένου αρνητικού συνειρμού με τους Ναζί αλλά επειδή το tattoo ήταν εκεί είναι σαν ένας τρόπος να θεραπεύσει κάποια ασθένεια που είχε μέσα του. Επομένως, ήταν ιατρικό. Αλλά ακόμα και το ιατρικό tattoo στο Θιβέτ έχει πολύ μικρή παράδοση και δεν υπάρχει και πολλή εικονογραφία εκεί.

Στους πιο σύγχρονους καιρούς, όπως τώρα, οι νέοι άνθρωποι στο Θιβέτ έχουν tattoos. Σε εκείνη την πλευρά, υπάρχει ο Tamding που είναι Θιβετιανός tattooist, ένας από τους πρώτους. Ακομα και κάποιοι από τους μοναχούς στο Θιβέτ έχουν tattoos. Μπορούμε επίσης να συναντήσουμε μαθητές σχολείου οι οποία κάνουν tattoo ο ένας στον άλλο χρησιμοποιώντας διαβήτη και μελάνι, επειδή είναι «σκληρό» αλλά παραδόξως αυτά που κάνουν tattoo πάνω τους είναι βουδιστικά σύμβολα. Θιβετιανοί που ήταν φυλακή μπορούν να κάνουν tattoo. Φυσικά, η φυλακή και το tattooing πήγαιναν πάντα χέρι με χέρι επειδή είναι ένας από τους μόνους τρόπους μέσα στη φυλακή να μπορέσεις να εκφραστείς, αν μπορέσεις να προμηθευτείς μια βελόνα και φτιάξεις μελάνι από αλάτι ή κάτι τέτοιο. Και κάποιοι Θιβετιανοί έχουν κάπως πιο πολιτικοποιημένα tattoos ως αντίδραση στην καταπίεση και την κατοχή της χώρας τους. 

Οπότε έξω από το Θιβέτ, στο δυτικό κόσμο, τα θιβετιανά tattoo είναι στην πραγματικότητα ένα νέο concept. Δεν ήταν στ’αλήθεια παρόντα στο Θιβέτ.

Seven Line prayer to Guru Rinpoche and Mantra 2015‏
The main body of calligraphy in the piece is an old form of long tailed Tibetan Drutsa script originating from the time of the Ming Dynasty in china and Tibet. It is the Seven Line Prayer to Padmasambava that reads:
"To the North-west land of Urgyen,
Born from a lotus flower,
Oh wondrous, the highest siddhi has been attained!
The renowned Padmasambhava,
Who is encircled with an entourage of Dakinis
Following your example,
Please manifest here and bestow your blessing
Guru padma siddhi hum."
Finishing with the mantra "om ah hum vajra guru padma siddhi hum” this is depicted in both Ancient Lantsa Sanskrit and Tibetan urchin scripts. 
Chinese mineral paint and ink on Bhutanese Tsasho paper 83 x 56 cm Tashi Mannox 2015.

Η καλλιγραφία έχει μια πολυ μακρά ιστορία. Έχεις συναντήσει ελληνική καλλιγραφία; Υπάρχουν ίσως συνδέσεις μεταξύ ελληνικής και θιβετιανής καλλιγραφίας;

Προς έκπληξη μου, λίγο, ναι. Είχα μεγάλο ενδιαφέρον να το ψάξω, να το ερευνήσω, γιατί έχω βρεθεί στην Ελλάδα κι μάλιστα έρχομαι αρκετές φορές το χρόνο. Έτσι όταν το ερεύνησα - ίσως χρειαζόταν να σκάψω βαθύτερα - δε βρήκα ιδιαίτερα πολλά όσον αφορά το πιο ελεύθερο στυλ (σ.σ. freestyle) καλλιγραφίας. Τα αρχαία ελληνικά είναι βέβαια πολύ πιο επίσημα, απλά δεν έχουν τόσο πολύ ροή. Έχουν φυσικά τη δική τους ομορφιά.

Προσωπικά μιλώντας, θεωρώ ότι φαίνεται να υπάρχει ένα κενό εδώ. Φαίνεται να υπάρχει πολλή προοπτική. Θα μου άρεσε πολύ να δω κάποιους Έλληνες να κάνουν πραγματικά φανταστική καλλιγραφία. Εμπλέκομαι διεθνώς με πολλούς άλλους καλλιγράφους, όχι μόνο θιβετιανής αλλά όλων των παραδόσεων. Υπάρχουν στον κόσμο ορισμένοι οργανισμοί όπως το Μουσείο Σύγχρονης Καλλιγραφίας στη Μόσχα που προωθούν πραγματικά την καλλιγραφία. Πριν από δέκα χρόνια, η καλλιγραφία ήταν περισσότερο συνδεδεμένη με κάτι που θα έκαναν γηραιές κυρίες (γελάει) αλλά τώρα υπάρχει ένα παγκόσμιο κίνημα της καλλιγραφίας σαν αληθινή μορφή τέχνης. Αλλά αυτό που δεν έχω δει ακόμη είναι ελληνική καλλιγραφία. Οπότε «γιούχου, εκεί έξω, υπάρχει χώρος για κάποιον»! Κι  αληθινά το ενθαρρύνω αυτό. Εαν μπορούσα να δημιουργήσω άλλον έναν εαυτό μου θα έκανα αυτή τη δουλειά ή αν ήμουν τριάντα χρόνια νεότερος. Παλεύω να συμβαδίσω με αυτό που ήδη κάνω!

Οπότε υπάρχει ένα μήνυμα για τους Έλληνες, ένα ανοικτό μήνυμα, υπάρχει  θέση, υπάρχει χώρος που σας περιμένει, να κάνετε σύγχρονη καλλιγραφία αλλά να σέβεστε παράλληλα την παράδοση. Φέρτε το στον εικοστό πρώτο αιώνα και κάντε το πολύ φρέσκο και συναρπαστικό. Αυτό θα ενέπνεε και τους tattooists επίσης.

You can find Tashi Mannox' work at www.tashimannox.com.

Top